Multidisciplinaire samenwerking is van belang bij ouderen met sarcopenie

Met de juiste voeding en beweging kan kwetsbaarheid bij ouderen ten gevolge van sarcopenie worden beperkt.

Langzaam verlies van spiermassa vanaf het 50e levensjaar is een fysiologisch proces, dat bij ziekte of immobiliteit plotseling kan verergeren en dan leidt tot sarcopenie.
De ernst van sarcopenie wordt nog regelmatig onderschat, de remedie is vrij eenvoudig: slim eten en bewegen.

Sarcopenie komt voor bij 42% van de ouderen die gebruikmaken van thuiszorg en bij 59% van de bewoners van woonservicecentra. De primaire factor is veroudering, maar er zijn duidelijke relaties met (in)activiteit, voeding en ziekte. Sarcopenie kan leiden tot kwetsbaarheid, een verhoogd valrisico en een afname van kwaliteit van leven.

Tijdig signaleren van sarcopenie
Door proactief beleid in de eerste lijn is het mogelijk om sarcopenie tijdig te signaleren en door een passende behandeling kwetsbaarheid te beperken. Kenmerken van sarcopenie, een lage spiermassa, verminderde spierkracht en een lage inspanningstolerantie zijn in de huisartsenpraktijk te bepalen door het meten van de handknijpkracht en het toepassen van de zes-minuten-wandeltest.

Behandeling van sarcopenie
Om sarcopenie tegen te gaan dient men een gezonde, eiwitrijke voeding te gebruiken en de fysieke inspanning te verhogen. Een combinatie van deze twee is hierbij van groot belang om spiermassatoename te bereiken, de één kan niet zonder de ander.

Voeding
De aanbevolen dagelijkse eiwitinname van 1,2 gram eiwit per kg lichaamsgewicht is voor veel ouderen een forse eiwitverrijking ten opzichte van hun gebruikelijke eiwitinname. Het toepassen van dit voedingsadvies blijkt in de praktijk voor veel ouderen lastig. Hiernaast is de timing en de hoeveelheid eiwitten van belang voor het opbouwen van de spiermassa of het voorkomen van verdere afname van de spiermassa. Een diëtist kan hierbij praktische begeleiding bieden.

Beweging
Uit onderzoek blijkt dat minimaal driemaal per week trainen onder begeleiding van een fysiotherapeut resulteert in toename van spiermassa, neurologische adaptatie en verbeterde coördinatie. Bij het bereiken van spiermassatoename en dus vermindering van kwetsbaarheid is een optimale voedingstoestand, met eiwitverrijking en de combinatie met minimaal drie maal per week trainen van belang. Bij de behandeling van sarcopenie is samenwerking tussen diëtist en fysiotherapeut een must.

Deze samenwerking vindt u bij ZINN Gezondheidszorg waar de diëtisten en fysiotherapeuten gespecialiseerd zijn het begeleiden van ouderen.